Wybuch Powstania Warszawskiego

post details top
post details top
Wybuch Powstania Warszawskiego

Wybuch powstania warszawskiego został wyznaczony na dzień 1 sierpnia 1944 roku. Powstanie miało rozpocząć się o godzinie „W”, czyli o godzinie 17.00. I tak się stało, punktualnie o 17 we wszystkich dzielnicach Warszawy rozpoczęły się walki z Niemcami. Placówki niemieckie zostały zaatakowane przez młodych ludzi z biało-czerwonymi opaskami na ramionach. W pierwszych godzinach powstania powstańcom udało się zdobyć między innymi najwyższy budynek w Warszawie, którym był budynek Prudentialu. Na jego szczycie powstańcy zawiesili biało-czerwoną flagę. W kilku pierwszych godzinach po rozpoczęciu walk powstańcy zdobyli także należące do Niemców magazyny z żywnością i umundurowaniem na Stawkach, budynek PKO, mieszący się na Pradze budynek dyrekcji kolei oraz budynek Sądu Apelacyjnego. Już jednak w pierwszych godzinach powstania zginęło lub zostało rozstrzelanych 2 tysiące osób. Jednak mimo pewnych sukcesów powstańcom nie udało się zdobyć innych kluczowych miejsc pozostających w rękach Niemców. Niepowodzeniem zakończyły się próby zdobycia lotniska Okęcie, siedziby sił policyjnych w Alei Szucha, powstańcy nie opanowali także głównych mostów na Wiśle. Już 2 października na ulicach Warszawy pojawili się mali gazeciarze z „Biuletynem Informacyjnym”. Tego dnia wojskom powstańczym udało się także zdobyć 2 niemieckie czołgi. 5 sierpnia powstańcy zaatakowali niemiecki obóz koncentracyjny Gęsiówka, w którym przetrzymywano więźniów żydowskich wśród, których byli uczestnicy powstania w getcie. Tej nocy nad Warszawą pojawiły się także samoloty RAF-u.

Akt kapitulacji powstańców

post details top
post details top
Akt kapitulacji powstańców

2 października 1944 roku został podpisany akt kapitulacji powstania warszawskiego. Po długich i trudnych rozmowach Niemcy przyznali żołnierzom powstania prawa przysługujące kombatantom. Zgodnie z przyjętymi na piśmie ustaleniami mieli oni być traktowani w taki sam sposób, w jaki Niemcy traktowali wziętych do niewoli żołnierzy sił alianckich. Oznaczało to, że żołnierzy Armii Krajowej, którzy walczyli w powstaniu warszawski będzie chroniła podpisana w 1929 roku konwencja genewska. Niemcy postawili jednak bezwzględny warunek, że wszyscy mieszkańcy Warszawy mają opuścić miasto. Żołnierze Armii Krajowej, nawet ci, którzy nie nosili regularnych mundurów, Niemcy mieli uznać za kombatantów o pełni praw pod warunkiem, że będą posiadać odznakę z białym orłem lub biało-czerwoną opaskę na ramieniu. Kobiety biorące udział w walkach mogły uzyskać status osób cywilnych lub też mogły być więźniami obozów jenieckich przeznaczonych dla kobiet. W akcie kapitulacji Niemcy zobowiązali się także, że polscy jeńcy wojenni będą konwojowani jedynie przez żołnierzy Wehrmachtu. Ewakuacja żołnierzy rozpoczęła się 4 października 1944 roku. Ewakuacja, która rozpoczęła się 4 października trwała do 5 października. Jako ostatni Warszawę opuścił generał „Monter”, który był dowódcą Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej oraz generał Tadeusz Komorowski-Bór. Generał Komorowski nigdy już nie powrócił do Polski, zmarł w Anglii. Generał Antoni Chruściel pseudonim „Monter” także nie wrócił już do Polski, pozostał na emigracji.

63 dni powstania

post details top
post details top
63 dni powstania

Dni powstania warszawskiego to dni, w których w Warszawie istniała namiastka wolnego państwa polskiego. W ciągu 63 dni w Warszawie podjęły prace utajnione dotychczas władze państwa podziemnego. W ciągu tych 63 dni działała Krajowa Rada Ministrów, Rada Jedności Narodowej oraz Delegatura Rządu na Kraj. W ciągu 63 dni powstania w Warszawie programy nadawała powstańcza radiostacja „Błyskawica”, funkcjonowały polowe teatry, w których występowali znakomici aktorzy. Działały także kina, w których wyświetlane były filmy o toczonych przez powstańców walkach. Wydawano także prasę, w której można było przeczytać nie tylko artykuły na temat toczonych walk, ale przeczytać także pisane przez powstańczych poetów wiersze i piosenki. W czasie powstania ukazywał się między innymi „Biuletyn Informacyjny”, który był oficjalnym pismem Armii Krajowej. Ukazywała się także „Rzeczpospolita Polska”, czyli oficjalny organ wydawany przez Delegaturę Rządu na Kraj. Już 4 sierpnia rozpoczęła działalność Harcerska Poczta Polowa, która została zorganizowana przez harcerzy z Szarych Szeregów. Główna siedziba Harcerskiej Poczty Polowej mieściła się przy ulicy Świętokrzyskiej. Od przesyłek przesyłanych powstańczą pocztą nie pobierano opłat. Można było jednak przynosić zamiast opłat dary w postaci żywności, opatrunków i książek. Dary te były przekazywane przebywającym w szpitalach rannym. Przesyłki pieczętowano stemplami z napisem Poczta Harcerska. Na stemplach umieszczono także harcerską lilijkę. Poczta zakończyła działalność w dniu kapitulacji.

Straty w ludziach

post details top
post details top
Straty w ludziach

Powstanie warszawskie zakończyło się kapitulacją 2 października 1944 roku. W efekcie powstania śmierć poniosło (według szacunków dokonanych przez sztab okręgu Armii Krajowej w dniu 2 października 1944 roku) 9 700 żołnierzy, 6 tysięcy zostało rannych, 6 tysięcy uznano za zaginionych. Warto jednak w tym miejscu dodać, że sztab obliczając poniesione straty nie wliczył do nich strat, które wojska powstańcze poniosły na Mokotowie, Żoliborzu oraz w Puszczy Kampinoskiej. Szacuje się, że do wspomnianej wyżej liczby zabitych śmiało można jeszcze doliczyć około tysiąca zabitych. Są jednak i takie opracowania dotyczące poniesionych strat, które szacują, że w wyniku powstania zginęło i zaginęło około 18 000 żołnierzy. Znacznie większe straty poniosła ludność cywilna, która była nie tylko bezbronna wobec niemieckiego okrucieństwa, ale często znajdowała się w bardzo bliskim sąsiedztwie toczonych walk. W dniu 31 października 1944 roku Rada Główna Opiekuńcza oceniła, że w wyniku toczonych w trakcie powstania walk życie straciło 150 tysięcy mieszkańców. Ogólnie straty w ludności cywilnej i wśród powstańców wyniosły około 200 tysięcy. W wyniku powstania zburzono 60 % zabudowy lewobrzeżnej Warszawy, zniszczone zostały bezcenne dzieła sztuki i zabytki architektoniczne. Wielu mieszkańców Warszawy zostało wysiedlonych najpierw do obozu w Pruszkowie, a stamtąd (nie zgodnie z umową o kapitulacji) do obozów koncentracyjnych lub do pracy przymusowej w III Rzeszy. Dla Warszawy powstanie było niewyobrażalną tragedią.

Strona 1 z 712345...Ostatnia »

Ankieta

Jak oceniasz swoją wiedzę o Powstaniu Warszawskim?

View Results

Loading ... Loading ...